馃対AI w bibliotece? Wchodzimy w to! Ale z g艂ow膮馃対
Pa藕dziernik. Mi臋dzynarodowy Miesi膮c Bibliotek Szkolnych. Czyli ten szczeg贸lny czas w roku, kiedy bibliotekarz szkolny powinien jednocze艣nie prowadzi膰 bibliotek臋, ogarnia膰 podr臋czniki, robi膰 konkursy, wystawy, akcje czytelnicze, imprezy, zdj臋cia, posty i najlepiej jeszcze wygl膮da膰, jakby 艣wietnie si臋 przy tym bawi艂.
I co prawda my akurat zazwyczaj 艣wietnie si臋 bawimy, ale (zw艂aszcza w obliczu braku jednej z pa艅 z biblioteki) 偶y艂 sobie wypruwa膰 naprawd臋 nie chcemy.
Tegoroczne has艂o MMBS – „Biblioteki i kompetencje czytelnicze w 艣wiecie sztucznej inteligencji” – wyj膮tkowo nam podpasowa艂o. Bo z AI korzystamy. I wcale nie zamierzamy udawa膰, 偶e jest inaczej.
Pomaga nam szuka膰 pomys艂贸w, pracowa膰 nad tekstami, tworzy膰 grafiki, kombinowa膰, przerabia膰 i czasem znacznie szybciej doj艣膰 od „mam taki pomys艂, ale jeszcze nie wiem jaki” do czego艣, co rzeczywi艣cie da si臋 wykorzysta膰.
Tylko jest jeden drobiazg.
AI zmy艣la.
I robi to czasem z takim wdzi臋kiem i pewno艣ci膮 siebie, 偶e cz艂owiek przez chwil臋 naprawd臋 ma ochot臋 mu uwierzy膰.
Dlatego pomy艣la艂y艣my, 偶e tegorocznego has艂a MMBS nie b臋dziemy realizowa膰 przez pogadanki o sztucznej inteligencji. Zrobimy z niego miesi臋czn膮 zabaw臋 w uwa偶no艣膰.
Pi臋膰 dni. Pi臋膰 pomys艂贸w. Jedna przerwa.
Za艂o偶enie by艂o proste: ma by膰 ciekawie, ale nie chcemy si臋 przy tym zajecha膰.
Dlatego zamiast kilku wielkich przedsi臋wzi臋膰 planujemy kr贸tkie biblioteczne wyzwania, kt贸re mo偶na przeprowadzi膰 podczas jednej przerwy.
Poniedzia艂ek: AI zmy艣la!
Kilka informacji dotycz膮cych ksi膮偶ki, autora albo bohatera. Wi臋kszo艣膰 prawdziwa. Jedna brzmi ca艂kowicie wiarygodnie, ale zosta艂a zmy艣lona przez AI. Kt贸ra?
To zabawa, ale przy okazji bardzo prosta lekcja: p艂ynnie napisana odpowied藕 nie staje si臋 przez to prawdziwa.
Wtorek: Co tu si臋 nie zgadza?
Tu do pracy zaprz臋gamy generowanie obraz贸w. AI dostaje zadanie stworzenia ilustracji inspirowanej znan膮 ksi膮偶k膮, ale na obrazie celowo pojawiaj膮 si臋 elementy niezgodne z tekstem.
Czytelnik kontra sztuczna inteligencja.
Kto naprawd臋 zna ksi膮偶k臋?
艢roda: AI projektuje ok艂adk臋
Dajemy AI tytu艂 i pozwalamy mu kombinowa膰.
Co zobaczy w Kamieniach na szaniec? Jak zinterpretuje Syzyfowe prace? Co zrobi z Opium w rosole?
Potem do gry wchodz膮 uczniowie i sprawdzaj膮, co maszyna zrozumia艂a, czego nie zrozumia艂a i gdzie ponios艂a j膮 fantazja.
Czwartek: Herbatka Literacka
Bo nie wszystko trzeba zmienia膰 tylko dlatego, 偶e 艣wiat odkry艂 sztuczn膮 inteligencj臋.
Czwartkowe herbatki s膮 u nas tradycj膮 i zostaj膮. Herbata. Ksi膮偶ki. Ludzie. Rozmowa.
Bez prompt贸w. 馃槈
Pi膮tek: Cz艂owiek czy AI?
Dwa teksty.
Jeden napisa艂 cz艂owiek. Drugi – sztuczna inteligencja.
Kt贸ry jest kt贸ry?
B臋d膮 kr贸tkie recenzje, opisy ksi膮偶ek, bohater贸w albo literackich 艣wiat贸w. Uczniowie wybior膮, kt贸ry tekst ich zdaniem stworzy艂o AI. Ale samo „A” albo „B” nas nie zadowoli. Chcemy jeszcze wiedzie膰: dlaczego tak my艣lisz?
Bo mo偶e w艂a艣nie tu zaczyna si臋 najciekawsza rozmowa.
Czy AI rzeczywi艣cie pisze inaczej ni偶 cz艂owiek? Czy zawsze mo偶na je rozpozna膰? Czy tekst napisany poprawnie jest automatycznie tekstem dobrym? I czy nasze przekonanie, 偶e „na pewno poznam tekst AI”, wytrzyma pr贸b臋?
Sprawdzimy.
A kto wytrzyma z nami ca艂y miesi膮c?
Dostanie kart臋.
Mamy gotow膮 kart臋 uczestnika MMBS, na kt贸rej uczniowie b臋d膮 zbierali punkty/piecz膮tki za udzia艂 w kolejnych wyzwaniach. Nie trzeba by膰 najlepszym we wszystkim. Chcemy premiowa膰 tak偶e ciekawo艣膰, regularno艣膰 i samo uczestnictwo.
Na koniec najbardziej wytrwali dostan膮 nagrody.
Czyli gamifikacja? Troch臋.
Pr贸ba sprawienia, 偶eby dzieci przez miesi膮c regularnie zagl膮da艂y do biblioteki? Zdecydowanie.
Dwa konkursy. Ca艂y miesi膮c. I wystarczy.
Prace w obu konkursach b臋dziemy przyjmowa膰 przez ca艂y pa藕dziernik, do ko艅ca miesi膮ca, a zwyci臋zc贸w og艂osimy w listopadzie.
Pierwszy to „Sleeveface – wejd藕 do ksi膮偶ki!”. Robi艂y艣my ju偶 sleeveface i nadal go lubimy. Dobra ok艂adka, cz艂owiek, troch臋 wyobra藕ni i nagle ksi膮偶ka wychodzi poza swoje granice. A dodatkowy bonus dla bibliotekarza: efekty s膮 niezwykle fotogeniczne.
Drugi konkurs dosta艂 roboczy tytu艂 „Opisz ksi膮偶k臋 najgorzej, jak potrafisz”.
Kr贸tko. Absurdalnie. 殴le.
Ale zgodnie z tre艣ci膮.
Najlepsze opisy chcemy p贸藕niej wykorzysta膰 do kolejnej zabawy – poka偶emy je bez tytu艂贸w i sprawdzimy, czy inni uczniowie odgadn膮 ksi膮偶ki.
Jedna akcja, dwa zastosowania.
Bibliotekarz szkolny lubi takie rzeczy.
Ale o tym konkursie jeszcze napiszemy osobno!
I jeszcze troch臋 naszego zwyk艂ego bibliotecznego 偶ycia
13 pa藕dziernika czeka nas pasowanie pierwszoklasist贸w na czytelnik贸w. B臋dzie te偶 Noc Bibliotek i pa藕dziernikowa zbi贸rka ksi膮偶ek.. W pa藕dzierniku rozstrzygniemy r贸wnie偶 nasz wakacyjny konkurs „Zabierz ksi膮偶k臋 na wakacje”.
Czyli spokojny pa藕dziernik.
馃槀
Ale tegoroczny MMBS ma dla nas jeszcze jeden cel.
Nie chcemy przekonywa膰 dzieci, 偶e sztuczna inteligencja jest z艂a. Nie jest. Nie chcemy te偶 opowiada膰, 偶e nale偶y si臋 jej ba膰. Same z niej korzystamy.
Chcemy pokaza膰 co艣 znacznie wa偶niejszego.
AI jest narz臋dziem.
Potrafi oszcz臋dzi膰 czas. Pom贸c w pracy. Podrzuci膰 pomys艂. Stworzy膰 obraz. Przeformu艂owa膰 tekst. Znale藕膰 rozwi膮zanie, na kt贸re cz艂owiek akurat nie wpad艂.
Ale nie zwalnia nas z my艣lenia.
Wr臋cz przeciwnie.
Im lepsze staj膮 si臋 narz臋dzia, tym bardziej potrzebny jest cz艂owiek, kt贸ry potrafi przeczyta膰, zrozumie膰, por贸wna膰, sprawdzi膰 藕r贸d艂o, zauwa偶y膰 b艂膮d i powiedzie膰:
„Ej, chwileczk臋. Co艣 mi tu nie pasuje”.
I chyba w艂a艣nie dlatego biblioteka jest ca艂kiem dobrym miejscem do rozmowy o sztucznej inteligencji.


Komentarze
Prze艣lij komentarz